Kargo Pusulası · Dünya Gümrük Rehberi
Kenya
Kenya gümrük kuralları, muafiyet eşiği, vergi oranları ve gerekli belgeler hakkında kapsamlı reh
Kenya gümrük mevzuatı ve Doğu Afrika Topluluğu (EAC) ortak kuralları uyarınca, ticari amaç taşımayan şahsi kullanım veya e-ticaret yoluyla gelen hızlı kargo gönderilerinde gümrük vergisi ve KDV muafiyet sınırı (De Minimis) 20 Amerikan Doları'dır (USD). Fatura bedeli (CIF değeri) 20 USD ve altında olan paketler vergilerden muaf tutularak ekspres hat üzerinden alıcıya teslim edilir. Ancak değeri 20 USD limitini aşan veya ticari nitelik taşıyan tüm kargolar ilk dolardan itibaren vergilendirme, iCMS sistemi kaydı ve resmi beyanname süreçlerine tabi tutulur.
- Fatura değeri (Mal bedeli + Navlun + Sigorta) 20 USD ve altında olan şahsi kargolar gümrük ve KDV'den muaftır.
- Değeri 20 USD limitini aşan gönderiler hem %16 standart KDV'ye hem de ürünün EAC tarife cetveline göre gümrük vergisine tabi olur.
- Kenya gümrüğü, muafiyet sınırının altında kalmak amacıyla kasıtlı olarak düşük gösterilen faturaları (under-valuation) iCMS sistemi üzerinden sıkı şekilde inceler.
- Aynı alıcı adına aynı gün veya aynı uçakla gelen birden fazla paket gümrük tarafından birleştirilir ve toplam CIF değeri üzerinden işlem görür.
Kenya'da ithalatta uygulanan standart Katma Değer Vergisi (KDV / VAT) oranı %16'dır. 20 USD muafiyet sınırını aşan kargolarda, malın CIF bedeli üzerinden %16 KDV'ye ek olarak, ürünün EAC Ortak Gümrük Tarifesi uyarınca genellikle %0, %10, %25 ve %35 oranlarında değişen Gümrük Vergisi (Customs Duty) tahsil edilir. Ayrıca tüm ithal kargolardan mal bedeli üzerinden %1.5 Demiryolu Geliştirme Fonu (Railway Development Levy - RDL) ve %3.5 İthalat Beyanname Ücreti (Import Declaration Fee - IDF) adı altında ek yerel fon kesintileri de matraha yansıtılır.
- Standart Katma Değer Vergisi (KDV) oranı CIF bedeli üzerinden %16 olarak hesaplanır.
- 20 USD limitini aşan gönderilerde ürünün tarife koduna (HS Code) bağlı olarak %0 ile %35 arasında değişen EAC ortak gümrük vergisi uygulanır.
- Lüks tüketim ürünleri, kozmetikler, parfümler, alkollü içecekler ve tütün mamullerinde %10 ile %130 arasında değişen yüksek oranlı Özel Tüketim Vergisi (Excise Duty) tahsil edilir.
- Gümrük matrahı hesaplanırken, faturada yazan navlun (kargo) bedeli gümrük kıymetine (CIF) dahil edilerek tüm ek vergi ve fonlar bu toplam üzerinden zincirleme olarak hesaplanır.
- Kenya ulusal güvenliğine, kamu düzenine ve toplumsal ahlak kurallarına aykırı her türlü basılı yayın, pornografik ve görsel materyaller.
- Resmi ithalat lisansı ve Kenya İçişleri / Savunma Bakanlığı onayı olmayan her türlü ateşli silah, mühimmat, askeri teçhizat, taktik bıçaklar ve replika silahlar.
- Kenya Eczacılık ve Zehirler Kurulu (PPB) tarafından onaylanmamış reçetesiz ilaçlar, uyuşturucu maddeler, tıbbi cihazlar ve yasa dışı gıda takviyeleri.
- Fikri mülkiyet haklarını ihlal eden taklit, sahte ve uluslararası markaları taklit eden tüm replika hazır giyim, çanta, saat ve taklit elektronik eşyalar.
- Resmi sağlık, veterinerlik veya bitki sağlığı sertifikası olmayan taze et ve süt ürünleri, kurutulmuş gıdalar, bitkiler, ham toprak ve tohumlar.
- Kenya İletişim Otoritesi (CA) izni olmayan telsiz ekipmanları, uydu alıcıları, güçlü vericiler ve kameralı drone modelleri.
- Çevre koruma yasaları gereği plastik poşet ambalajlar ve Kenya standartlarına uymayan tehlikeli kimyasal atıklar ile kullanılmış piller.
- Kullanılmış/ikinci el iç çamaşırları ve gece kıyafetleri (Sağlık kuralları gereği ithalatı tamamen yasaktır).
Gerekli Belgeler
İngilizce olmalı; ürünlerin tam tanımı, adet, birim fiyatı, toplam CIF/FOB değeri, marka/model detayları ve en az 6 haneli GTİP (HS Code) kodları yer almalıdır. Faturada navlun bedeli ayrı gösterilmelidir.
Gönderideki paketlerin net/brüt ağırlıkları, koli ölçüleri ve detaylı koli içi parça dökümü.
Kargonun uluslararası takibi, havayolu tescili ve Kenya gümrük otomasyon sistemine (iCMS) veri aktarımı için zorunlu belge.
Gümrük işlemlerinin başlatılabilmesi için alıcı şirketlerin ve bireysel şahısların Kenya Gelir İdaresi'ne kayıtlı resmi Vergi Kimlik Numarası (KRA PIN) faturada ve konşimentoda yer almalıdır.
Ticari (B2B) statüdeki ve değeri 5.000 USD üzerindeki gönderilerde, ürünlerin Kenya standartlarına (KEBS) uygun olduğunu gösteren Sevk Öncesi Uygunluk Belgesi (Certificate of Conformity) zorunludur.
Özel Kurallar
Kenya'da hızlı kargo ve e-ticaret gönderilerinde muafiyet sınırı 20 USD gibi son derece düşük bir seviyededir. Bu sınıra ürün bedelinin yanı sıra navlun (kargo) maliyeti de (CIF) dahil edilir. Türkiye'den gönderilen en küçük e-ticaret paketi veya numune bile navlun ücretiyle birlikte gümrükte doğrudan 20 USD limitini aşar. Paket gümrüğe girdiğinde sadece %16 KDV ve gümrük vergisiyle kalmaz; %1.5 RDL ve %3.5 IDF gibi ek yerel fon kesintilerine de maruz kalır. Alıcının kapıda yüksek sürpriz maliyetlerle karşılaşmaması adına gönderilerin DDP (Vergiler ödenmiş) olarak planlanması önerilir.
Kenya Gelir İdaresi'nin devreye aldığı entegre gümrük sistemi "iCMS" uyarınca, ülkeye giren tüm hızlı kargo gönderilerinde alıcının resmi vergi numarası olan "KRA PIN" (Kenya Revenue Authority Personal Identification Number) beyan edilmesi zorunludur. Hem şirketlerin hem de bireysel e-ticaret alıcılarının KRA PIN numarası fatura veya adres alanında bulunmalıdır. Bu bilgi eksik veya geçersiz olduğunda, kargo Nairobi Jomo Kenyatta Havalimanı gümrüğünde iCMS sistemi tarafından otomatik olarak bloke edilir ve gümrükleme işlemleri başlatılmaz.
Kenya Standartlar Bürosu (KEBS), ülkeye ithal edilen ticari ürünlerin kalitesini korumak amacıyla katı bir PVoC (Pre-Export Verification of Conformity) programı uygular. Kenya'ya ticari amaçla (B2B) gönderilen hazır giyim, elektronik, kimyasal ve gıda ürünlerinin çıkış ülkesinde (Türkiye'de) akredite kuruluşlarca denetlenip bir Uygunluk Belgesi (CoC - Certificate of Conformity) alması şarttır. Bu belge olmadan gümrüğe gelen ticari gönderiler KEBS müfettişlerince durdurulur, limanda cezalı test prosedürlerine tabi tutulur veya doğrudan imha edilir.
Kenya gümrük idaresi, iCMS sistemi üzerinden küresel bir referans fiyat veri tabanı kullanır. Özellikle Türkiye'den giden tekstil, yedek parça veya elektronik ürünlerin ticari faturasındaki bedel, gümrük sistemindeki minimum referans fiyatların altında kalırsa (under-valuation), sistem kargoyu otomatik olarak şüpheliye ayırır. Gümrük memurları faturayı reddederek alıcıdan resmi banka transfer belgesi (MT103) veya pazar yeri sipariş dökümünü talep eder. Bu süreç tamamlanana kadar pakete günlük yüksek ardiye ücretleri yansıtılır.
Kenya gümrük yapısı, 20 USD gibi oldukça düşük bir De Minimis (muafiyet) sınırına sahip olması, navlun bedelini de vergi matrahına dahil etmesi, %16'lık KDV'ye ek olarak uygulanan RDL ve IDF gibi yerel fon kesintileri, kurumsal ve bireysel gönderilerde şart koşulan zorunlu KRA PIN numarası beyanı ve KEBS kurumunun katı PVoC standart denetimleri nedeniyle lojistik açıdan son derece titiz yönetilmesi gereken bir gümrüktür. Gönderilerinizin Nairobi gümrüğünde takılmaması, doğru vergilendirilmesi ve evrakların Doğu Afrika Topluluğu standartlarına uygun hazırlanması için gönderi öncesinde tüm operasyonel detayları GSCS uzman ekibimizle planlayabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Kenya'da hızlı kargo ve e-ticaret gönderilerinde şahsi kullanım amaçlı paketlerin muafiyet sınırı CIF bedeli (Ürün bedeli + Navlun) üzerinden 20 USD'dir. Faturası kargo dahil 20 USD'nin altında kalan paketlerden gümrük vergisi ve KDV alınmaz. Ticari gönderilerde ise muafiyet sınırı bulunmamaktadır (0 USD).
GSCS Express servislerimizin sunduğu güçlü Doğu Afrika lojistik ağları ve başkent Nairobi'ye yapılan düzenli uçuş hatları sayesinde, Türkiye'den Kenya'nın başta Nairobi ve Mombasa olmak üzere Kisumu, Nakuru ve Eldoret gibi tüm şehirlerine ekspres kargolarınız, gümrük kontrol süreçlerine bağlı olarak ortalama 4 ile 7 iş günü içinde güvenle teslim edilmektedir.
Kenya'da standart KDV oranı %16'dır. 20 USD muafiyet limitini aşan kargolarda bu %16 KDV'ye ek olarak ürünün EAC tarife koduna (HS Code) bağlı olarak %0 ile %35 arasında değişen gümrük vergisi, %1.5 Demiryolu Geliştirme Fonu (RDL) ve %3.5 İthalat Beyanname Ücreti (IDF) tahsil edilir.
Gümrük beyannamesinin iCMS sistemine girilebilmesi için hem bireysel alıcıların hem de kurumsal şirketlerin Kenya Gelir İdaresi tescilli resmi "KRA PIN" (Vergi Kimlik Numarası) bilgisinin fatura ve konşimentoda yer alması zorunludur.
Kargonuzun gümrükte kalması durumunda, Kenya'daki alıcının iCMS gümrük sistemi veya kurye firmasıyla iletişime geçmesi gerekir. Hesaplanan %16 KDV, gümrük vergileri ve ek fonların online ödenmesi, eksik ise KRA PIN numarasının sisteme tanımlanması veya ticari gönderiler için zorunlu KEBS/PVoC uygunluk belgelerinin ibraz edilmesiyle paket gümrükten çekilebilir.
için GSCS yanınızda
Gümrük belgelerinden taşıyıcı seçimine kadar tüm süreci sizin adınıza yönetiyoruz.